Gemeentefinanciën vragen om betere afspraken, niet alleen om meer geld

Overmans, universitair hoofddocent aan de Universiteit Utrecht, wil weten hoe financiële afspraken tussen rijk en decentrale overheden in de praktijk uitpakken, en of problemen eerder zichtbaar kunnen worden. Gemeenten hielden vorig jaar samen 3,2 miljard euro over, terwijl over iets meer dan een jaar een daling van het gemeentefonds met ongeveer 2,3 miljard euro dreigt. Een overschot zegt volgens Overmans op zichzelf weinig: het vertelt niet waarom geld overblijft of wat er daardoor niet is gebeurd. Ook late informatie over de rijksbijdrage maakt het voor gemeenten lastig om tijdig hun plannen aan te passen.

De kern ligt volgens Overmans in de verdeling van taken, verantwoordelijkheden en risico’s. Bij de jeugdzorg liggen invloed en financieel risico uit elkaar. Gemeenten hebben de zorgplicht, maar artsen bepalen grotendeels wie recht heeft op zorg. Het kabinet zegt dat het rijk die kosten moet dragen, maar Overmans wil zien of dat ook blijkt uit het geld dat beschikbaar komt. Financiële gezondheid van gemeenten vraagt daarmee niet alleen om betere cijfers, maar vooral om afspraken die passen bij wie welk risico draagt.

Dit is een samenvatting van het volledige artikel op de site van Binnenlands Bestuur.